
سیارک ۴۳۳ اِروس، یکی از مشهورترین اجرام سنگی منظومه شمسی و اولین سیارک نزدیکزمین که در تاریخ بشر کشف شد، دوباره توجه جامعه علمی و علاقهمندان نجوم را به خود جلب کرده است. طبق گزارش IFLScience، این سیارک باستانی و کشیدهشکل قرار است این آخر هفته یک عبور نزدیک اما کاملاً ایمن از کنار زمین داشته باشد؛ رویدادی که هم ارزش علمی دارد و هم برای رصدگران آماتور یک فرصت ویژه بهحساب میآید. اروس که در سال ۱۸۹۸ کشف شد، نخستین جرمی بود که مفهوم «Near-Earth Asteroid» را در نجوم مطرح کرد و طی دههها مطالعه، نقش مهمی در شناخت ما از سیارکها، تراکم سنگی آنها و حتی اندازهگیری دقیق فاصله زمین تا خورشید داشته است.
سیارک ۴۳۳ اِروس با طول تقریبی ۳۴ کیلومتر، یکی از بزرگترین NEAها محسوب میشود و ساختار نامتقارن و سطح پرچالهاش باعث شده همیشه یکی از جذابترین اهداف برای مأموریتهای فضایی باشد. فضاپیمای NEAR Shoemaker ناسا در سال ۲۰۰۰ وارد مدار اروس شد و یک سال بعد بهطور تاریخی روی سطح آن فرود آمد؛ رویدادی که برای نخستین بار امکان نمونهبرداری مستقیم و تحلیل دقیق مواد تشکیلدهنده یک سیارک را فراهم کرد. از آن زمان تاکنون، اروس تبدیل به یک «لابراتوار کیهانی» برای فهم چگونگی شکلگیری سیارات سنگی شده است.
عبور این هفته، هرچند خیلی نزدیکتر از معمول نیست، اما بهاندازهای است که بتوان آن را با تلسکوپهای متوسط یا حتی دوربینهای خانگی پیشرفته رصد کرد. این رویداد همچنین فرصتی ارزشمند برای اخترشناسان فراهم میکند تا میزان بازتاب نور (آلبدو)، سرعت چرخش، و انحراف مدار اروس را با دقت بیشتری اندازهگیری کنند. این اطلاعات بهویژه برای مدلسازی بلندمدت خروج از مدار و مسیرهای محتمل برخورد در آینده اهمیت دارد؛ هرچند کارشناسان تأکید میکنند اروس هیچ تهدیدی برای زمین محسوب نمیشود.
نکته مهم این است که نزدیکبودن اروس، موقعیتی عالی برای برنامههای آگاهی عمومی و آموزش نجومی فراهم میکند. بسیاری از رصدخانهها و کانالهای نجومی پخش زنده (Live) این رویداد را در برنامه دارند و کاربران میتوانند بهصورت آنلاین عبور این جرم تاریخی را مشاهده کنند. از آنجا که اروس یکی از بهترین نمونههای مطالعههای سیارکی است، هر بار نزدیکشدنش به زمین یادآور این حقیقت است که منظومه شمسی هنوز یک محیط فعال، پویا و پر از شگفتی است.
این عبور نهتنها ارزش علمی دارد بلکه از نظر رسانهای نیز جذاب است، زیرا بستر مناسبی فراهم میکند تا درباره آینده مأموریتهای سیارکی، دفاع سیارهای و اهمیت رصد اجرام نزدیکزمین صحبت شود.